Galerie 2015 Newsy

,,Stan Wojenny’’ – Otwarcie wystawy

,,Stan Wojenny’’ – Otwarcie wystawy

,,Ojczyzna jest naszą matką ziemską. Polska jest matką szczególną. Niełatwe są jej dzieje, zwłaszcza na przestrzeni ostatnich stuleci. Jest matką, która wiele przecierpiała i wciąż na nowo cierpi. Dlatego też ma prawo do miłości szczególnej.’’ – Jan Paweł II

12 grudnia w ramach obchodów 34. rocznicy wprowadzenia stanu wojennego w Polsce w Domu Parafialnym przy kościele Farnym w Jaśle, odbyło się uroczyste otwarcie wystawy pt. ,,Stan Wojenny’’. Prezentowana wystawa została przygotowana przez Katolickie Stowarzyszenie ,,CIVITAS CHRISTIANA’’ w Jaśle, Instytut Pamięci Narodowej – Oddział w Rzeszowie oraz parafię pw. Wniebowzięcia NMP w Jaśle. W ekspozycji wykorzystano materiały fotograficzne w postaci dokumentów, ulotek, plakatów itp. dokumentujących przebieg stanu wojennego w Polsce i na Podkarpaciu. W otwarciu wystawy uczestniczyli : ks. Zbigniew Irzyk Dziekan Dekanatu Jasło-Wschód, proboszcza parafii WNMP w Jaśle, Alicja Zając Senator RP, władze miasta Jasła oraz mieszkańcy miasta. O wystawie opowiedział i tło historyczne Polski ze szczególnym uwzględnieniem Podkarpacia w czasach rządów PRL – przedstawił Przewodniczący Rady Oddziału Okręgowego Katolickiego Stowarzyszenia “Civitas Christiana” w Rzeszowie Pan Jerzy Sołtys.

Rola i znaczenie Kościoła Katolickiego na Podkarpaciu w okresie ,,stanu wojennego’’

Istotne znaczenie dla opozycji miało poparcie ze strony Kościoła. 1 stycznia 1982 r. sufragan przemyski bp. Tadeusz Błaszkiewicz powiedział podczas kazania noworocznego w kościele św. Trójcy w Przemyślu : ,,jesteśmy świadkami kolosalnej klęski systemu władztwa, systemu ateizacji, który miał uczynić kościoły pustynią, a są pełne. Jesteśmy świadkami klęski metod stosowania przemocy i siły wobec serca człowieka, wobec przekonań, wobec wiary, wobec ideologii…’’ Po kilku dniach po wprowadzeniu stanu wojennego poszczególni księża, jak również oficjalnie kuria przemyska rozpoczęli akcję pomocy dla rodzin osób internowanych. Z inspiracji kurii w Przemyślu przy kościele św. Trójcy w styczniu 1982 r. rozpoczął działalność punkt porad prawnych, w którym udzielano porad rodzinom internowanym i osobom zwalnianym z pracy za działalność w ,,S’’.

W okresie stanu wojennego tworzono małe, parafialne apteki, gromadząc środki opatrunkowe i przeciwbólowe. Księża nawiązywali pierwsze kontakty, rozpoczęły się zbiórki pieniędzy i żywności, a także innych rzeczy, które przeznaczano dla internowanych, ich rodzin, w tym rodzin górników zabitych w kopalni ,,Wujek’’. Wzorem innych diecezji w Przemyślu powstał Komitet Pomocy Internowanym i Uwięzionym.

W drugiej połowie 1982 r. rozpoczęto specyficzną akcję pomocy określoną potocznie ,,wieś miastu – miasto wsi’’. Impuls do ogólnopolskiej akcji dał ks. bp Ignacy Tokarczuk, podczas wygłoszonej na Jasnej Górze w dniu 2 września 1982 r. apelu do zgromadzonych tam rolników.

Kolejnym ważnym ośrodkiem wspierającym opozycję na Podkarpaciu była jasielska parafa św. Stanisława BM, gdzie w 1982 r. powstało Duszpasterstwo Ludzi Pracy. W działalność Duszpasterstwa zaangażowani byli : ks. Stanisław Kołtak i ks. Stanisław Marczak. Od 1982 r. Duszpasterstwo było organizatorem licznych pielgrzymek do Częstochowy, a także na spotkania w ramach pielgrzymek Ojca Świętego do Polski. Tam właśnie w 1983 r. rozpoczęto organizowanie cyklicznych spotkań, w ramach których wygłaszane były prelekcje dotyczące nauki społecznej Kościoła.

W Rzeszowie niezwykle prężną działalność charytatywną, jak też w zakresie rejestracji różnych przejawów represji władz, podjął Zespół Charytatywno – Społeczny przy klasztorze oo. Bernardynów. Należy też wymienić prężną działalność Duszpasterstwa Ludzi Pracy prowadzonego przez ks. Eugeniusza Dryniaka przy kościele pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Rzeszowie, czy też Duszpasterstwa Rolników aminowego przez ks. Jana Jakubowskiego w Soninie.

Wystawę można podziwiać w Domu Parafialnym przy kościele Farnym w Jaśle do końca stycznia 2016 roku.
Fot. NJ
Natalia Janowiec