Artykuły

Triduum Paschalne – dzień trzeci

Wpisany przez ks. Tomasz Gałuszka

Pierwszy i drugi dzień Triduum skupia się na Eucharystii oraz krzyżu. Na ofierze Chrystusa. Trzeci dzień Triduum Paschalnego rozpoczyna Wigilia Paschalna a kończą Nieszpory Wielkiej Niedzieli. Liturgię Paschalną trzeba traktować jako całość. Liturgia ta odbywa się już po zachodzie słońca, gdyż dzień u Żydów liczony jest właśnie gdy słońce zgaśnie. To wigilia Paschalna jest w centrum przeżyć Triduum Paschalnego. Święty Augustyn przypomina, że to Wigilia Paschalna jest matką wszystkich liturgii. Liturgia trzeciego dnia rozpoczyna się poświęceniem ognia. Paschał symbolizuje Zmartwychwstałego Chrystusa. Świeca zdobiona jest znakiem krzyża, pierwszą i ostatnią literą greckiego alfabetu (alfa i omega) cyframi oraz pięcioma ziarnami kadzidła – jako znaku ran Jezusa. Ważnym jest procesja z zapalonym paschałem (symbol starotestamentalnego słupa ognia, który prowadził Izraelitów), w której kapłan trzykrotnie podnosząc Paschał śpiewa „światło Chrystusa” na co odpowiadamy „Bogu niech będą dzięki”. Światło jest ważnym symbolem tego dnia. Chrystus jest Światłem, które rozjaśnia wszystkie ciemności. To symbol Chrystusa, który zwyciężył śmierć i przyniósł ludziom zbawienie. Ten fragment liturii kończy odśpiewanie Orędzia paschalnego. Jest to niejako śpiew dziękczynienia i błogosławieństwa Bogu za dzieło odkupienia. Światło zwyciężyło ciemność. Drugą częścią jest rozbudowana Liturgia Słowa. Składa się z dziewięciu czytań (maksymalnie), które przypominają słuchającym główne prawdy wiary, to takie przypomnienie historii zbawienia od stworzenia aż do Odkupienia.

Czytania przeplatane są psalmami. Po zakończeniu czytań ze Starego Testamentu przechodzimy do Nowego Przymierza. Kapłan intonuje hymn „Chwała na wysokości Bogu”, wtedy też zaczynają bić wszystkie dzwony, które milczały aż od Wielkiego Czwartku. Następnie następuje czytanie z Listu św. Pawła Apostoła do Rzymian, po którym śpiewa się radosne Alleluja a kapłan proklamuje Ewangelię. Po homilii następuje Liturgia chrzcielna, która jest sercem Liturgii Paschalnej. Kapłan błogosławi wodę chrzcielną a zgromadzeni odnawiają przyrzeczenia chrzcielne. To także tej nocy Katechumeni – ci, którzy przez długi czas przygotowywali się do przyjęcia chrztu – otrzymują sakrament wtajemniczenia chrześcijańskiego. Chrzest jest sakramentem, który zanurza człowieka w śmieci i zmartwychwstaniu Chrystusa. Stajemy się Dziećmi Bożymi. Chrzest to brama wszystkich sakramentów. Dlatego też ważne, by w tę szczególną, Wielkosobotnią noc wierni odnowili raz jeszcze, w sposób świadomy, przyrzeczenia chrzcielne.

Chrzest łączy nas ze zmartwychwstaniem Chrystusa. Ale z drugiej strony, chrzest włącza nas w pewną rzeczywistość dynamiczną, to znaczy całe to wydarzenie, które nazywamy właśnie Paschą Chrystusa, czyli w Jego przejście przez śmierć do zmartwychwstania (…) Chrzest jest czymś otrzymanym w darze, bez naszej zasługi. Ale z kolei to, co jest nam dane, domaga się z naszej strony współdziałania, współurzeczywistniania. Dlatego rzeczywistość, która nam jest dana we chrzcie domaga się ciągle nowej akceptacji z naszej strony, coraz bardziej świadomej, coraz bardziej wolnej, coraz pełniejszej – ks. Franciszek Blachnicki.

Kolejno następuje liturgia Eucharystyczna. Liturgia Eucharystyczna jest sakramentem Paschalnym. Uroczysta Eucharystia kończy się radosnym „Alleluja”.

W polskiej tradycji procesja rezurekcyjna możne być sprawowana na różne sposoby w zależności od tego kiedy rozpoczęła się Wigilia Paschalna. Procesja może zakończyć wieczorną celebrację (w nocy). Może odbyć się także o świcie.

Liturgia Paschalna rozpoczyna radosny czas Zmartwychwstania Chrystusa. Jest to centrum naszego świętowania.

Magdalena Maraj